Zabytki kolejnictwa Krakowa jako część potencjału turystycznego miasta

Małgorzata Szelińska-Kukulak, Józef Kukulak

Abstrakt


Artykuł ma formę przeglądu zabytkowych obiektów kolejnictwa na terenie miasta Krakowa i ich oceny pod kątem wykorzystania turystycznego. Dokonano tego w oparciu o materiały z wielu publikacji, a przede wszystkim na podstawie własnych obserwacji wybranych obiektów zabytkowych. Przedstawiono szczegółowo siedem obiektów związanych z historycznym rozwojem kolejnictwa Krakowa oraz skrótowo obiekty na Krakowskim Szlaku Techniki. Prezentowane treści zawierają informacje aktualne (rok 2017), jakkolwiek są miejscami wzbogacone o fakty historyczne, związane z postępującym rozwojem kolejnictwa w Krakowie (od połowy XIX wieku).

Starano się uwypuklić te cechy zabytków, które są potencjalnie możliwe do wykorzystania w prezentowaniu atrakcyjności miasta turystom zainteresowanym historycznymi obiektami techniki (m.in. architektura XIX-wiecznego, dawnego budynku Dworca PKP Kraków Główny – uważanego w czasach jego powstania za najwspanialszy dworzec kolejowy Monarchii Austro-Węgierskiej, nowatorskie rozwiązania pierwszego dwupoziomowego skrzyżowania szlaków komunikacyjnych w Krakowie, wykorzystanie dawnego mostu rzecznego do przejazdu koleją). Większość prezentowanych obiektów jest skupiona w niewielkiej od siebie odległości, ponadto są one komunikacyjnie łatwo dostępne. Z dokonanego przeglądu obiektów i oceny ich atrakcyjności wynika, że potencjalnie mogą one stanowić dodatkowy walor turystyczny miasta. Mają one charakter specjalistyczny, ale mogą wzbogacić lub zmodyfikować standardowe kierunki tras turystycznych po mieście.


Słowa kluczowe


Krakowski Szlak Techniki; Kraków; turystyka; zabytki kolejnictwa

Bibliografia


Dyba, O. (1995). Zabytki techniki w Krakowie i na terenie województwa krakowskiego. W: Zabytki komunikacji w krajobrazie ziemi krakowskiej. Europejskie Dni Dziedzictwa Kulturowego. Kraków, 16–17 września 1995. Kraków: Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Krakowie, 1–4.

Golat, R. (2004). Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Komentarz. Kraków: Zakamycze.

Historia i ochrona zabytków w transporcie (2002). Zeszyty Naukowo-Techniczne Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Komunikacji Rzeczypospolitej Polskiej Oddział w Krakowie, 51(100).

Jędrysiak, T. (2011). Turystyka kulturowa w obiektach poprzemysłowych – zagadnienia ogólne. Turystyka Kulturowa, 6, 17–35.

Kowalczyk, A. (2002). Geografia turyzmu. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN SA.

Kronenberg, M. (2007). Turystyka dziedzictwa przemysłowego – próba sprecyzowania terminologii. W: Dziedzictwo przemysłowe jako strategia rozwoju innowacyjnej gospodarki, T. Burzyński (red.), Materiały IV Międzynarodowej Konferencji Naukowo Praktycznej, Zabrze, 6–7.09.2007. Katowice: Wydawnictwo GWSH, 33–42.

Kruczek, Z. (2002). Polska. Geografia atrakcji turystycznych. Kraków: Proksenia.

Kurek, W. (red.) (2007). Turystyka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Kurowska-Ciechańska, J., Ciechański, A. (2007). Koleje. Warszawa: Wydawnictwo Carta Blanca.

Lijewski, T., Mikułowski, B., Wyrzykowski, J. (1985). Geografia turystyki Polski. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne.

Meyer, B. (red) (2010). Potencjał turystyczny. Zagadnienia przestrzenne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 590, Ekonomiczne Problemy Usług nr 52. Szczecin: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego.

Pochwała, S. (2005). Krakowski szlak techniki. W: Zabytki transportu – potencjał kulturowy i turystyczny. Zeszyty Naukowo-Techniczne Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Komunikacji Rzeczpospolitej Polskiej Oddział w Krakowie, 74(125), 93–106.

Pochwała, S. (2006). Małopolskie Szlaki Techniki. Kraków: Małopolskie Forum Edukacji Europejskiej.

Szelińska-Kukulak, M. (2015). Monuments of Technology as Objects of Industrial Tourism in Poland, with Particular Emphasis on Malopolska Region. W: Natural and cultural heritage: interdisciplinary researches, preservation and development (319–330). Sankt-Petersburg, Russia: Herzen State Pedagogical University of Russia.

Szelińska-Kukulak, M., Kukulak, J. (2016). Ochrona zabytków techniki transportowej w południowo-wschodniej Polsce. Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis 221 Studia Geographica, 10, 223–243.

Szymalski, W. (2007). Kolejowe atrakcje turystyczne. Zielone Światło. Biuletyn Centrum zrównoważonego Transportu, 11.

Turystyka w obiektach poprzemysłowych (2004). Warszawa: Polska Organizacja Turystyczna.

Warszyńska, J, Jackowski, A. (1978). Podstawy geografii turyzmu. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Wieja, T., Chmura, J. (2011). Krakowski szlak techniki – pierwsza postindustrialna miejska trasa turystyczna w Polsce. Analecta. Studia i Materiały z Dziejów Nauki, t. 20, 2(39), 173–189.

Wyrzykowski, J. (2010). Potencjał turystyczny w ujęciu geograficznym. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 590, Ekonomiczne Problemy Usług nr 52, 33–42.

Zabytki transportu – potencjał kulturowy i turystyczny (2005). Zeszyty Naukowo-Techniczne Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Komunikacji Rzeczypospolitej Polskiej Oddział w Krakowie, seria: materiały konferencyjne, nr 74 (125).

Zajadacz, A. (2004). Potencjał turystyczny miast na przykładzie wybranych miast Sudetów Zachodnich. Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe.


Pełny tekst: PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.